thong bao
Trang chủ Tiếng Việt English
BÀN VỀ MÔ HÌNH VIỆN KIỂM SÁT
THEO YÊU CẦU CẢI CÁCH TƯ PHÁP
 
LẠI HỢP VIỆT
Vụ trưởng Vụ Hợp tác quốc tế VKSNDTC
 
Để bàn về mô hình tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát theo yêu cầu cải cách tư pháp, trước hết phải nghiên cứu xác định đúng vị trí, vai trò của Viện kiểm sát và làm rõ các yêu cầu của cải cách tư pháp đối với Viện kiểm sát.
Trước hết phải khẳng định rằng, ở nước ta cùng với các cơ quan Nhà nước như Quốc hội, Chính phủ và Toà án; việc tổ chức và thành lập hệ thống Viện kiểm sát để cấu thành một trong các cơ quan quan trọng trong bộ máy Nhà nước để thực hiện quyền lực Nhà nước và bảo vệ quyền lợi của Nhà nước. Viện kiểm sát được thành lập để đại diện cho Nhà nước trong lĩnh vực duy trì và bảo vệ sự nghiêm minh của pháp luật trên cả hai khía cạnh: Một là, bảo đảm cho các quy định của pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất; hai là bảo đảm cho các quyền của công dân do pháp luật quy định phải được tôn trọng. Như vậy, Viện kiểm sát vừa là cơ quan đại diện cho quyền lực Nhà nước (ở đây là quyền công tố Nhà nước), vừa là cơ quan đại diện cho quyền và lợi ích của công dân. Do vậy, khi đề cập đến mô hình tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát phải xuất phát từ việc thực hiện quyền lực Nhà nước, bảo vệ quyền lợi của Nhà nước và bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của công dân.
Nghiên cứu nội dung Nghị quyết số 08-NQ/TW ngày 02/01/2002 của Bộ Chính trị về “Một số nhiệm vụ trọng tâm công tác tư pháp trong thời gian tới” và Nghị quyết số 49-NQ/TW ngày 02/6/2005 của Bộ Chính trị về “Chiến lược cải cách tư pháp đến năm 2020” cho thấy yêu cầu của cải cách tư pháp đối với các cơ quan tư pháp ở nước ta là:
1. Xây dựng nền tư pháp trong sạch, vững mạnh, dân chủ, nghiêm minh, bảo vệ công lý, từng bước hiện đại, phục vụ nhân dân, phụng sự Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa
2. Hoạt động tư pháp mà trọng tâm là hoạt động xét xử được tiến hành có hiệu quả và hiệu lực cao.
3. Cải cách tư pháp phải đặt dưới sự lãnh đạo chặt chẽ của Đảng, bảo đảm sự ổn định chính trị, bản chất Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam của nhân dân, do nhân dân, vì nhân dân, quyền lực Nhà nước là thống nhất, có sự phân công, phối hợp giữa các cơ quan Nhà nước trong việc thực hiện các quyền lập pháp, hành pháp, tư pháp.
4. Cải cách tư pháp phải xuất phát từ yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng xã hội công bằng, dân chủ, văn minh; góp phần thúc đẩy sự phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ vững chắc Tổ quốc; gắn với đổi mới công tác lập pháp, cải cách hành chính.
5. Phát huy sức mạnh tổng hợp của toàn xã hội trong quá trình cải cách tư pháp. Các cơ quan tư pháp, cơ quan bổ trợ tư pháp phải đặt dưới sự giám sát của các cơ quan dân cử và nhân dân.
6. Cải cách tư pháp phải kế thừa truyền thống pháp lý dân tộc, những thành tựu đã đạt được của nền tư pháp xã hội chủ nghĩa Việt Nam, tiếp thu có chọn lọc những kinh nghiệm của nước ngoài phù hợp với hoàn cảnh nước ta và yêu cầu chủ động hội nhập quốc tế.
 
 
(Phòng đọc báo Viện kiểm sát quân sự Quân khu 5)
 
7. Cải cách tư pháp phải được tiến hành khẩn trương, đồng bộ, có trọng tâm, trọng điểm với những bước đi vững chắc.
8. Xác định rõ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và hoàn thiện tổ chức, bộ máy các cơ quan tư pháp.
9. Xây dựng đội ngũ cán bộ tư pháp, nhất là cán bộ có chức danh tư pháp, theo hướng đề cao quyền hạn, trách nhiệm pháp lý, nâng cao và cụ thể hoá tiêu chuẩn về chính trị, phẩm chất, đạo đức, chuyên môn nghiệp vụ và kinh nghiệm, kiến thức xã hội đối với từng loại cán bộ.
 Căn cứ vào nội dung các Nghị quyết số 08-NQ/TW và Nghị quyết số 49-NQ/TW của Bộ Chính trị cho thấy yêu cầu của cải cách tư pháp đối với Viện kiểm sát nhân dân như sau:
Một là, xây dựng hệ thống cơ quan Viện kiểm sát trong bộ máy Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam để thực hiện chức năng công tố và kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong hoạt động tư pháp. Viện kiểm sát vừa là cơ quan đại diện cho quyền lực Nhà nước, thực hiện quyền lực Nhà nước, bảo vệ quyền lợi của Nhà nước và bảo vệ quyền và lợi ích của công dân.
Hai là, xác định rõ chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền và hoàn thiện tổ chức của Viện kiểm sát để đảm bảo hoạt động thực hành quyền công tố và kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong hoạt động tư pháp có chất lượng tốt.
Ba là, hoạt động thực hành quyền công tố và kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong hoạt động tư pháp phải bảo đảm không bỏ lọt tội phạm và người phạm tội, không làm oan người vô tội; nâng cao chất lượng công tố của Kiểm sát viên tại phiên toà, bảo đảm tranh tụng dân chủ với Luật sư, người bào chữa và những người tham gia tố tụng khác.
Bốn là, tăng cường công tác kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong hoạt động tư pháp; chú trọng nâng cao chất lượng kiểm sát việc bắt, giam, giữ, bảo đảm đúng pháp luật và kiểm sát thi hành án.
Năm là, xây dựng đội ngũ cán bộ Kiểm sát, nhất là cán bộ có chức danh pháp lý theo hướng đề cao quyền hạn, trách nhiệm pháp lý, nâng cao và cụ thể hoá tiêu chuẩn về chính trị, phẩm chất, đạo đức, chuyên môn nghiệp vụ và kinh nghiệm, kiến thức xã hội đối với Kiểm sát viên, Kiểm tra viên, Điều tra viên.
Với các yêu cầu nêu trên, vấn đề đặt ra là cần lựa chọn mô hình tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát như thế nào để phù hợp và có hiệu quả cao nhất? Chúng tôi cho rằng khi đề cập đến tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát cần chú ý các vấn đề sau:
Thứ nhất, khi nghiên cứu xây dựng mô hình tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát theo yêu cầu cải cách tư pháp phải quán triệt 5 yêu cầu nêu trên được thể hiện trong Nghị quyết số 48-NQ/TW và Nghị quyết số 49-NQ/TW của Bộ Chính trị.
Thứ hai, mô hình tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát theo yêu cầu cải cách tư pháp phải đặt trong tổng thể quá trình cải cách tổ chức và hoạt động bộ máy Nhà nước nói chung, của các cơ quan tư pháp nói riêng mà trước hết là với các cơ quan Toà án, Cơ quan điều tra và các thiết chế tư pháp khác.
Thứ ba, phải dựa trên cơ sở tổng kết thực tiễn tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát nhân dân gần 50 năm qua, cùng với sự tham khảo mô hình Viện kiểm sát, Viện công tố một số nước trên thế giới và khu vực, nhằm đưa ra được một mô hình tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát phù hợp với đặc điểm, điều kiện nước ta và cần được tiến hành theo một lộ trình, bước đi thích hợp với từng giai đoạn cụ thể của tiến trình cải cách tư pháp.
Xuất phát từ những vấn đề nói trên, chúng tôi xin nêu về một số ý kiến về mô hình tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát như sau:
1. Về vị trí của cơ quan Viện kiểm sát
Xuất phát từ các nguyên tắc của pháp chế xã hội chủ nghĩa và thực tiễn hoạt động của Viện kiểm sát ở nước ta trong gần 50 năm qua, tôi cho rằng cần phải xây dựng mô hình tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát theo hướng Viện kiểm sát là một cơ quan tư pháp trong bộ máy Nhà nước và có tính độc lập như quy định của Hiến pháp hiện hành.
Theo hướng này, Viện kiểm sát là cơ quan độc lập với Chính phủ và Toà án. Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao do Quốc hội bầu ra và chịu trách nhiệm trước Quốc hội. Viện kiểm sát không chịu sự tác động từ phía các cơ quan hành chính, nhưng chịu sự giám sát của Quốc hội. Viện kiểm sát được tổ chức và hoạt động theo nguyên tắc tập trung thống nhất lãnh đạo trong ngành, các Kiểm sát viên phải phục tùng sự chỉ đạo của Viện trưởng Viện kiểm sát cùng cấp và chịu sự lãnh đạo thống nhất của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao.
Xu hướng xây dựng mô hình tổ chức và hoạt động của Viện kiểm sát theo hướng là một cơ quan tư pháp trong bộ máy Nhà nước, có tính độc lập như quy định của Hiến pháp hiện hành là phù hợp với tiến trình lịch sử tư pháp ở nước ta và phù hợp với xu hướng chung của nhiều nước trên thế giới (như Trung Quốc, Liên bang Nga, Cộng hoà Pháp, Cộng hoà Liên bang Đức, Nhật Bản, Hàn Quốc, Hoa Kỳ…). ở các nước trên, Viện kiểm sát (hoặc Viện công tố) được tổ chức và hoạt động theo nguyên tắc tập trung lãnh đạo thống nhất dưới sự chỉ đạo, lãnh đạo thống nhất của Viện trưởng Viện kiểm sát tối cao (hoặc Tổng Công tố trưởng/Tổng Kiểm sát trưởng); các cơ quan chính quyền không có quyền can thiệp vào công việc cụ thể của các Kiểm sát viên (hoặc Công tố viên).
Trong khi ở các nước có cơ quan Công tố đang trực thuộc Bộ Tư pháp, xu hướng chung hiện nay đều muốn cơ quan Công tố độc lập với Bộ Tư pháp để các Công tố viên có điều kiện hoàn thành nhiệm vụ của mình mà không phải chịu bất cứ sự can thiệp nào thì không có lý gì chúng ta lại đưa Viện kiểm sát theo mô hình mà các nước muốn thay đổi!
2. Về chức năng, nhiệm vụ của Viện kiểm sát
Hiện nay trên thế giới, nhiều nước đã giao cho Viện kiểm sát (Trung Quốc, Liên bang Nga) hoặc cơ quan Công tố (Nhật Bản, Hoa Kỳ, Thổ Nhĩ Kỳ, Hungary, Phần Lan…) nhiệm vụ thực hành quyền công tố và tham gia ở một mức độ nhất định các hoạt động trên lĩnh vực dân sự, hành chính, thương mại, thi hành án và giam, giữ, cải tạo.
Ở nước ta, trong giai đoạn hình thành và phát triển của cơ quan Công tố (1945 - 1960) và từ khi có Viện kiểm sát (1960 đến nay), Viện kiểm sát đều được giao hai nhiệm vụ là thực hành quyền công tố và kiểm sát việc tuân theo pháp luật (trước đây có cả kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong lĩnh vực hành chính, kinh tế, xã hội; từ 2002 đến nay chỉ gồm kiểm sát các hoạt động tư pháp). Thực tiễn đã cho thấy kết quả hoạt động kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong lĩnh vực hành chính, kinh tế, xã hội trước đây và thực hành quyền công tố và kiểm sát các hoạt động tư pháp của Viện kiểm sát hiện nay đã có chất lượng, hiệu quả và có chuyển biến mạnh mẽ, tích cực, được đánh giá tốt.
Khi nghiên cứu về chức năng, nhiệm vụ của Viện kiểm sát; một vấn đề xuất phát từ thực tiễn cũng cần được nghiên cứu, tổng kết để rút ra những kinh nghiệm và bài học cho việc tổ chức thực hiện, áp dụng pháp luật ở nước ta là việc xác định “Ai là người trực tiếp giám sát pháp luật và thực hiện việc giám sát như thế nào?”.
Mọi người đều biết, giám sát việc chấp hành pháp luật là thuộc quyền của Quốc hội và Hội đồng nhân dân; tuỳ theo từng lĩnh vực cụ thể và tuỳ theo thời gian, Quốc hội và Hội đồng nhân dân giao cho các cơ quan trực thuộc trực tiếp thực hiện nhiệm vụ giám sát theo chức năng, nhiệm vụ được giao. Từ năm 2002 về trước, Viện kiểm sát được Quốc hội giao cho chức năng, nhiệm vụ kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong lĩnh vực hành chính, kinh tế, xã hội của các cơ quan khác thuộc Chính phủ, các cơ quan chính quyền địa phương, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội, đơn vị vũ trang nhân dân và công dân, bảo đảm cho pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất. Từ năm 2002 đến nay, Viện kiểm sát được Quốc hội giao cho chức năng, nhiệm vụ thực hành quyền công tố và kiểm sát các hoạt động tư pháp theo quy định của Hiến pháp và pháp luật; góp phần bảo đảm cho pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất.
Khi không giao nhiệm vụ kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong lĩnh vực hành chính, kinh tế, xã hội cho Viện kiểm sát; các cơ quan có thẩm quyền cho rằng sẽ giao cho các Uỷ ban thuộc Quốc hội và các cơ quan khác thuộc Chính phủ thực hiện nhiệm vụ kiểm sát việc tuân theo pháp luật trong lĩnh vực hành chính, kinh tế, xã hội mà Viện kiểm sát đã thực hiện từ năm 1960 đến năm 2002. Thực tế đã cho thấy, hiệu lực và hiệu quả giám sát trong lĩnh vực này từ năm 2002 đã không được như trước đây và không được như mong muốn.
Hiện có ý kiến cho rằng không nên giao cho Viện kiểm sát chức năng, nhiệm vụ kiểm sát các hoạt động tư pháp vì như vậy sẽ “gây khó khăn cho hoạt động điều tra” và “không đảm bảo tính độc lập trong xét xử”. Vấn đề đặt ra là, mặc dù Viện kiểm sát đã chủ động kiểm sát điều tra, kiểm sát xét xử nhưng vi phạm trong công tác điều tra, xét xử, giam, giữ, cải tạo và vi phạm trong hoạt động thi hành án còn rất nhiều và đã có không ít trường hợp đã dẫn đến oan, sai. Nếu như không giao cho Viện kiểm sát chức năng, nhiệm vụ kiểm sát các hoạt động tư pháp nữa thì những vi phạm trên có được xử lý không, ai sẽ phát hiện xử lý khi mà người công dân chưa hoàn toàn tự bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình.
Vì vậy tôi cho rằng, cần tiếp tục giao cho Viện kiểm sát chức năng thực hành quyền công tố và kiểm sát các hoạt động tư pháp và cần đặc biệt chú trọng, đầu tư về mọi mặt để Viện kiểm sát làm tốt hơn nhiệm vụ kiểm sát hoạt động tư pháp như hiện nay.
3. Về vai trò, nhiệm vụ của Viện kiểm sát trong giai đoạn điều tra vụ án hình sự
Để Viện kiểm sát làm tốt hơn chức năng thực hành quyền công tố và kiểm sát các hoạt động tư pháp, các Nghị quyết của Đảng về cải cách tư pháp đã chỉ rõ: “Hoạt động công tố phải được thực hiện ngay từ khi khởi tố vụ án và trong suốt quá trình tố tụng nhằm bảo đảm không bỏ lọt tội phạm và người phạm tội, không làm oan người vô tội, xử lý kịp thời những trường hợp sai phạm của những người tiến hành tố tụng khi thi hành nhiệm vụ. Nâng cao chất lượng công tố của Kiểm sát viên tại phiên toà, bảo đảm tranh tụng dân chủ với Luật sư, người bào chữa và những người tham gia tố tụng khác... Tăng cường công tác kiểm sát việc bắt, giam, giữ, bảo đảm đúng pháp luật; những trường hợp chưa cần bắt, tạm giữ, tạm giam thì kiên quyết không phê chuẩn lệnh bắt, tạm giữ, tạm giam; phát hiện và xử lý kịp thời các trường hợp oan, sai trong bắt, giữ. Viện kiểm sát các cấp chịu trách nhiệm về những oan, sai trong việc bắt, tạm giữ, tạm giam thuộc phạm vi thẩm quyền phê chuẩn của mình”; “tăng cường trách nhiệm của công tố trong hoạt động điều tra” nhằm bảo đảm không bỏ lọt tội phạm và người phạm tội, không làm oan người vô tội, xử lý kịp thời những trường hợp sai phạm của những người tiến hành tố tụng khi thi hành nhiệm vụ.
Với các yêu cầu như trên, chúng tôi xin đề xuất phương án tốt nhất là phải giao cho Viện kiểm sát nhiệm vụ, quyền hạn cụ thể trong giai đoạn điều tra là: Thực hành quyền công tố và kiểm sát điều tra; Viện kiểm sát giữ vai trò là lực lượng chỉ đạo hoạt động điều tra. ở đây cần xác định rõ việc Viện kiểm sát “chỉ đạo hoạt động điều tra” là chỉ đạo theo pháp luật, lấy pháp luật để hướng hoạt động điều tra theo đúng các quy định, trình tự do Luật định. Các Kiểm sát viên cần được giao quyền yêu cầu Điều tra viên phải tuân thủ đúng các quy định của pháp luật trong từng hoạt động điều tra của mình; điều này hoàn toàn khác với việc lãnh đạo, chỉ đạo của Thủ trưởng Cơ quan điều tra về hành chính tư pháp, về thực hiện chiến thuật, kỹ thuật điều tra đối với Điều tra viên. Cùng với việc tiếp tục khẳng định vai trò chỉ đạo và thực hiện các quyền của Viện kiểm sát trong giai đoạn điều tra vụ án như đề ra yêu cầu điều tra, phê chuẩn các lệnh hoặc quyết định của Cơ quan điều tra có liên quan đến việc khởi tố vụ án, khởi tố bị can, áp dụng, thay đổi, huỷ bỏ các biện pháp ngăn chặn…; cần quy định và thực hiện một cách cụ thể, rõ ràng việc Viện kiểm sát có quyền chỉ đạo hoạt động điều tra, nhằm hạn chế đến mức tối đa khả năng xảy ra oan, sai trong điều tra, truy tố.
Để đảm bảo tính nghiêm minh của văn bản tố tụng do Viện kiểm sát ban hành; đồng thời khắc phục được tình trạng trả hồ sơ để điều tra bổ sung làm cho việc giải quyết vụ án bị kéo dài; mặt khác, nhằm nêu cao trách nhiệm của Viện kiểm sát, của Cơ quan điều tra trong đấu tranh chống tội phạm, theo chúng tôi cần quy định cho Viện kiểm sát có quyền điều tra lại theo chế độ dự thẩm vì thực hiện cơ chế này vừa đơn giản, thuận lợi về mặt thủ tục và tiết kiệm về thời gian và chi phí cho hoạt động tố tụng.
Để nâng cao hiệu lực và hiệu quả thực hành quyền công tố, chúng tôi đề xuất cần nghiên cứu áp dụng kinh nghiệm của Viện kiểm sát nước Cộng hoà nhân dân Trung Hoa, nên tiếp tục giao cho Viện kiểm sát nhiệm vụ “Điều tra một số loại tội xâm phạm hoạt động tư pháp mà người phạm tội là cán bộ thuộc các cơ quan tư pháp”; đồng thời giao cho Viện kiểm sát tiến hành điều tra các vụ án nghiêm trọng thuộc một số chương của Bộ luật Hình sự (như các vụ án tham nhũng, các vụ án nghiêm trọng mà người phạm tội có chức vụ cao và những vụ án xét thấy không thể giao cho các Cơ quan điều tra khác).
4. Vai trò của Viện kiểm sát trong tố tụng dân sự, lao động, hành chính, kinh doanh, thương mại
Vai trò của Viện kiểm sát trong tố tụng dân sự là vấn đề có nhiều ý kiến khác nhau khi đề cập đến chức năng, nhiệm vụ của Viện kiểm sát. Từ kinh nghiệm của Viện kiểm sát các nước như Trung Quốc, Liên bang Nga và kinh nghiệm từ Viện công tố của nhiều nước trên thế giới cùng với thực tiễn ở Việt Nam từ khi có Viện kiểm sát đến nay, chúng tôi đề xuất cần tiếp tục khẳng định vai trò của Viện kiểm sát trong việc giải quyết các vụ việc dân sự, lao động, hành chính, kinh doanh, thương mại.
Viện kiểm sát nhân danh quyền lực Nhà nước công tham gia trong một số loại vụ việc dân sự liên quan đến trật tự pháp luật, bảo vệ lợi ích Nhà nước, lợi ích xã hội trên cơ sở bảo đảm và tôn trọng quyền tự định đoạt của đương sự. Quy định như vậy sẽ phù hợp với truyền thống pháp lý, đặc điểm kinh tế - xã hội nước ta trong xu hướng hội nhập kinh tế quốc tế hiện nay.
Về vai trò của Viện kiểm sát trong tố tụng lao động, hành chính, kinh doanh, thương mại, kinh nghiệm của các nước trên thế giới cho thấy, cơ quan Viện kiểm sát và Viện công tố các nước đều có vị trí, vai trò nhất định trong lĩnh vực tố tụng lao động, hành chính, kinh doanh, thương mại. Trong lĩnh vực này, họ vừa là cơ quan đại diện và bảo vệ luật pháp, vừa là đại diện cho lợi ích Nhà nước và lợi ích công cộng. Vì vậy, ở nước ta, Viện kiểm sát vừa là người đại diện cho Chính phủ Việt Nam trong các vụ việc dân sự mà Chính phủ Việt Nam là một bên đương sự; Viện kiểm sát là người đại diện Chính phủ Việt Nam đứng đơn khởi kiện (khởi tố) vụ việc dân sự nhân danh lợi ích Nhà nước, lợi ích công cộng, lợi ích của những cá nhân không có khả năng tự thực hiện quyền dân sự hoặc không thể tự bảo vệ mình và cuối cùng, Viện kiểm sát phải là người đại diện bảo vệ luật pháp.
Từ các phân tích trên, đề nghị cần quy định rõ vai trò, vị trí và nhiệm vụ, quyền hạn của Viện kiểm sát trong tố tụng dân sự, lao động, hành chính, kinh doanh, thương mại; trong đó cần quy định rõ quyền đứng đơn khởi kiện của Viện kiểm sát.
 
 
(Kiểm sát viên Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Lai Châu
thực hành quyền công tố tại phiên tòa xét xử lưu động)
 
5. Về nguyên tắc tổ chức và hoạt động của hệ thống cơ quan Viện kiểm sát
Đề nghị cần quy định việc tiếp tục thực hiện nguyên tắc tập trung thống nhất trong hệ thống Viện kiểm sát. Theo đó, Viện trưởng Viện kiểm sát cấp dưới chịu sự lãnh đạo của Viện trưởng Viện kiểm sát cấp trên và chịu sự lãnh đạo thống nhất của Viện trưởng Viện kiểm sát tối cao. Viện kiểm sát các cấp hợp thành một hệ thống Kiểm sát thống nhất. Chỉ có như vậy hoạt động của Viện kiểm sát mới đảm bảo tính độc lập, đảm bảo tính thống nhất và không bị lệ thuộc hoặc can thiệp của chính quyền địa phương.
Về mô hình tổ chức của Viện kiểm sát, Nghị quyết số 49-NQ/TW quy định “Tổ chức hệ thống Toà án theo thẩm quyền xét xử, không phụ thuộc vào đơn vị hành chính, gồm: Toà án sơ thẩm khu vực được tổ chức ở một hoặc một số đơn vị hành chính cấp huyện;… Viện kiểm sát nhân dân được tổ chức phù hợp với hệ thống tổ chức của Toà án”.
Theo quy định của pháp luật tố tụng hiện hành thì việc giải quyết, xử lý các vụ án hình sự là một quy trình thống nhất, đồng bộ và kết quả hoạt động của cơ quan tiến hành tố tụng có liên quan mật thiết với nhau; từ khởi tố, điều tra của Cơ quan điều tra, đến việc truy tố của Viện kiểm sát và xét xử của Toà án cho đến thi hành các bản án đã có hiệu lực pháp luật của Cơ quan thi hành án. Để đồng bộ về mặt tổ chức cũng như tạo điều kiện thuận lợi khi triển khai các hoạt động chuyên môn thì Cơ quan điều tra và cơ quan Viện kiểm sát cần được tổ chức gắn liền mô hình của cơ quan xét xử. Vì vậy, cần nghiên cứu kỹ và đưa ra giải pháp tốt nhất về mô hình Viện kiểm sát khu vực.
 Một vấn đề rất quan trọng cần lưu ý là vai trò của Kiểm sát viên. Hiện nay, các quyền tư pháp trong Viện kiểm sát chủ yếu tập trung vào các chức danh Viện trưởng, Phó Viện trưởng. Do đó, cần nghiên cứu phương án để đảm bảo tính khả thi theo hướng xây dựng chế độ Kiểm sát viên mạnh đủ khả năng đảm nhiệm quyền ra các quyết định tố tụng thuộc thẩm quyền của Viện kiểm sát. Làm như vậy vừa phân định được thẩm quyền tố tụng và thẩm quyền hành chính, vừa bảo đảm tính pháp quyền trong hoạt động tố tụng, nâng cao tính chủ động và tự chịu tránh nhiệm của mỗi Kiểm sát viên./.
 
      Ngày 03/09/2008











Liên kết

Số lần truy nhập 25147666

Trang chủ Liên hệ Góp ý Về đầu trang

Trang thông tin điện tử của Viện kiểm sát nhân dân tối cao

Trụ sở : số 44 - Lý Thường Kiệt - Hà Nội; Điện thoại : 04.8255058-332; Fax : 04.8255400

Giấy phép số 294/GP-BC ngày 09/07/2007 của Cục Báo chí Bộ Văn hoá thông tin

Người chịu trách nhiệm : Nguyễn Hải Trâm, Chánh Văn phòng VKSNDTC

© Viện kiểm sát nhân dân tối cao thiết kế và giữ bản quyền.

Mong bạn đọc góp ý kiến, phê bình. Thư điện tử liên hệ: