Vừa qua, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế đã ban hành thông báo rút kinh nghiệm gửi Viện kiểm sát nhân dân cấp huyện về một số nội dung trong công tác kiểm sát thi hành án dân sự. Trang tin điện tử Viện kiểm sát nhân dân tối cao trích đăng nội dung để bản đọc tham khảo...
Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế
thông báo rút kinh nghiệm trong công tác kiểm sát thi hành án dân sự
Vừa qua, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Thừa Thiên Huế đã ban hành thông báo rút kinh nghiệm gửi Viện kiểm sát nhân dân cấp huyện về một số nội dung trong công tác kiểm sát thi hành án dân sự. Trang tin điện tử Viện kiểm sát nhân dân tối cao trích đăng nội dung để bản đọc tham khảo.
Về việc thi hành án không đúng nội dung và phạm vi ủy quyền
Người được thi hành án ủy quyền cho người khác “Thay mặt người được thi hành án đến Chi cục thi hành án dân sự để nhận số tiền được thi hành án”. Cơ quan thi hành án dân sự căn cứ vào đơn của người được ủy quyền để ra quyết định thi hành án. Sau đó, người được ủy quyền làm đơn rút yêu cầu thi hành án để tự thỏa thuận với người phải thi hành án. Căn cứ vào đơn này, Chi cục thi hành án dân sự lại ra quyết định đình chỉ thi hành án đối với khoản tiền trên. Trong trường hợp này, người được ủy quyền chỉ được ủy quyền đến Chi cục thi hành án dân sự để nhận số tiền được thi hành án. Họ không được ủy quyền đứng đơn yêu cầu thi hành án nên khi họ có đơn yêu cầu thi hành án và có đơn rút yêu cầu thi hành án thì các đơn này đều không hợp lệ. Cơ quan thi hành án dân sự căn cứ vào yêu cầu của người được ủy quyền để ra các Quyết định thi hành án và Quyết định đình chỉ thi hành án là vi phạm quy định của pháp luật về phạm vi ủy quyền (vượt quá phạm vi ủy quyền ).
Một số Cơ quan thi hành án dân sự các cấp huyện thường có vi phạm như: sau khi hết thời hạn hoãn thi hành án, Cơ quan thi hành án không ban hành quyết định tiếp tục thi hành án nhưng vẫn tiếp tục tổ chức thi hành án. Quá trình thực hiện nhiệm vụ, Kiểm sát viên không kịp thời phát hiện để yêu cầu, kiến nghị hoặc kháng nghị theo quy định tại Khoản 4, Điều 48 Luật thi hành án dân sự …
Về tái chiếm tài sản đã giao cho người trúng đấu giá hoặc người được thi hành án
Hiện nay tài sản đã giao cho người trúng đấu giá hoặc người được thi hành án bị tái chiếm diễn ra ngày càng nhiều. Trường hợp này khiến không ít cơ quan chức năng lúng túng trong xử lý, quyền lợi hợp pháp của các tổ chức và cá nhân không được đảm bảo và làm gia tăng tình trạng khiếu kiện vượt cấp kéo dài.
Điển hình là việc vợ chồng ông Phan Châu Chiến phải thi hành Bản án dân sự phúc thẩm số 163/DSPT ngày 23/12/2002 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Định (tuyên trả cho ông Lữ Minh Châu số tiền 587.803.000 đồng lãi suất nợ quá hạn do Ngân hàng quy định). Theo yêu cầu của ông Châu, Cơ quan thi hành án dân sự thành phố QN ra Quyết định thi hành án số 306/THA ngày 17/01/2004. Quá trình thi hành án, vợ chồng ông Chiến không tự nguyện thi hành nên cơ quan thi hành án dân sự QN kê biên nhà và đất của vợ chồng ông để đảm bảo thi hành án. Sau khi định giá và bán đấu giá (lần 1) không có người mua, ngày 22/7/2004 ông Châu (người được thi hành án) tham gia và trúng đấu giá nhà đất với số tiền 716.500.000 đồng. Ông Châu nộp đủ tiền mua nhà cho Cơ quan thi hành án và nhận tài sản trúng đấu giá …. Cơ quan thi hành án dân sự QN đã lập thủ tục chi trả lại cho ông Châu số tiền 578.803.000 đồng.
Ngày 15/03/2005, Cơ quan thi hành án dân sự thành phố Quy Nhơn đã cưỡng chế, đưa người và tài sản của vợ chồng ông Chiến ra khỏi nhà để giao nhà cho ông Châu lúc. Ông Châu đã ký vào biên bản giao nhận nhà. Nhưng cùng ngày, vợ chồng ông Chiến chiếm lại nhà và ở đó cho tới nay. Ông Châu liên tục gửi đơn đến các cơ quan chức năng đề nghị giải quyết.
Trong trường hợp này, căn cứ Khoản 4, Điều 8 Nghị định số 58/2009/NĐ-CP ngày 13/07/2009 của Chính phủ quy định chi tiết và hướng dẫn thi hành một số điều của Luật thi hành án dân sự về thủ tục thi hành án dân sự; căn cứ Điều 4, Nghị định số 17/2010/NP-CP ngày 04/03/2010 của Chính phủ về bán đấu giá tài sản quy định về bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người được tài sản bán đấu giá thì về nguyên tắc, khi tài sản đã bàn giao (Quyết định, Bản án đã thi hành xong) thì trách nhiệm giải quyết không còn thuộc Cơ quan thi hành án. Tại Công văn số 50/VKSTC-V1 ngày 22/03/2012 của Viện kiểm sát nhân dân tối cao đã hướng dẫn xử lý đối với hành vi trên như sau :
Nếu hành vi tái lấn chiếm nhà và tiếp tục ở (hành vi đuổi hoặc hành vi trái pháp luật khác xâm phạm đến quyền bất khả xâm phạm về chỗ ở của công dân) thì xem xét để khởi tố về tội Xâm phạm chỗ ở của công dân theo Điều 124 Bộ luật hình sự vì kể từ khi tài sản được bàn giao, quyền sở hữu nhà đã thuộc về người mua trúng đấu giá hoặc người được thi hành án, giai đoạn chờ cấp giấy chứng nhận quyền sở hữu chỉ là hoàn thiện về mặt pháp lý.
Nếu hành vi chỉ là nhổ cột mốc giới, phá vỡ tường rào… của khu đất đã được cơ quan hoặc cá nhân xây để bảo vệ khu đất thì có thể xử lý bằng biện pháp hành chính. Trường hợp gây thiệt hại từ 2.000.000 đồng trở lên và thỏa mãn các yếu tố khác quy định tại khoản 1 Điều 143 Bộ luật hình sự thì xem xét khởi tố về tội Hủy hoại tài sản hoặc Cố ý làm hư hỏng tài sản.
Thanh Tâm