Ngày 27/8/2014, Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Viện kiểm sát nhân dân tối cao ký ban hành Quy chế số 01/QC- BTTUBTWMTTQVN - VKSTC về phối hợp công tác giữa Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Viện kiểm sát nhân dân tối cao (Sửa đổi). Trên cơ sở Quy chế phối hợp công tác...
KẾT QUẢ THỰC HIỆN KẾ HOẠCH SỐ 83/KH – BTTUBTWMTTQVN-VKSNDTC VỀ PHỐI HỢP KIỂM TRA, GIÁM SÁT VIỆC CHẤP HÀNH PHÁP LUẬT TRONG CÔNG TÁC TẠM GIỮ, TẠM GIAM VÀ THI HÀNH ÁN HÌNH SỰ
Ngày 27/8/2014, Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Viện kiểm sát nhân dân tối cao ký ban hành Quy chế số 01/QC- BTTUBTWMTTQVN - VKSTC về phối hợp công tác giữa Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Viện kiểm sát nhân dân tối cao (Sửa đổi). Trên cơ sở Quy chế phối hợp công tác, Vụ kiểm sát việc tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự đã phối hợp với Văn phòng Viện kiểm sát nhân dân tối cao tham mưu cho lãnh đạo Viện kiểm sát nhân dân tối cao ban hành Kế hoạch số 83/KH - BTTUBTWMTTQVN – VKSTC, ngày 17/9/2014 (Kế hoạch số 83) về phối hợp kiểm tra, giám sát việc chấp hành pháp luật trong công tác tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự. Đồng thời hướng dẫn Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh chủ trì xây dựng kế hoạch kiểm tra, giám sát hoạt động tư pháp trong công tác tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự, phối hợp với Ban thường trực Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam cấp tỉnh thành lập Đoàn kiểm tra tiến hành kiểm tra, giám sát tại các nhà tạm giữ, trại tạm giam, trại giam và Cơ quan thi hành án hình sự Công an cấp tỉnh, cấp huyện.
Triển khai, thực hiện nghiêm túc chỉ đạo của Ban Thường trực UBTWMTTQ Việt Nam và VKSND tối cao, Viện kiểm sát nhân dân địa phương đã xây dựng Kế hoạch phối hợp với Ban thường trực Uỷ ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam địa phương về kiểm tra, giám sát trong công tác bắt, tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự ở địa phương và triển khai thực hiện. Đã có 52/63 VKSND cấp tỉnh có báo cáo về công tác phối hợp giữa UBMT Tổ quốc cấp tỉnh với Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh. Theo đó, các tỉnh đã thành lập Đoàn kiểm tra, giám sát do Viện kiểm sát nhân dân cấp tỉnh chủ trì và có Kết luận kiểm tra, giám sát về việc chấp hành pháp luật trong việc bắt, tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự tại địa phương.
Thông qua công tác phối hợp kiểm tra, giám sát cho thấy sự tham gia của Ủy ban Mặt trận Tổ quốc cấp tỉnh trong việc kiểm tra, giám sát các hoạt động tư phap ở địa phương đã góp phần nâng cao trách nhiệm của các cơ quan tư pháp địa phương trong việc bắt, tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự, nhằm bảo đảm quyền con người, quyền tự do, dân chủ của công dân đối với người bị tạm giữ, tạm giam và người chấp hành án phạt tù.
Những địa phương làm tốt công tác phối hợp kiểm tra, giám sát việc chấp hành pháp luật trong việc bắt, tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự gồm: VKSND tỉnh Bắc Giang, Bắc Ninh, Phú Thọ, Bà Rịa - Vũng Tàu, Đà Nẵng, Thái Nguyên.
Tuy nhiên, qua theo dõi còn 13 VKSND địa phương chưa có báo cáo việc phối hợp với Mặt trận Tổ quốc cấp tỉnh trong kiểm tra, giám sát việc chấp hành pháp luật trong công tác tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự.
- Một số VKSND địa phương chưa cử cán bộ lãnh đạo liên ngành tham gia kiểm tra, giám sát mà giao cho Trưởng phòng 4 VKSND tỉnh làm Trưởng đoàn kiểm tra, giám sát.
Ban Thường trực Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Viện kiểm sát nhân dân tối cao đã thành lập đoàn kiểm tra, giám sát do đồng chí Nguyễn Thiện Nhân, Uỷ viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Uỷ ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam làm Trưởng đoàn, có sự tham gia của đồng chí Nguyễn Hoà Bình, Uỷ viên Trung ương Đảng, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao, đồng chí Nguyễn Hải Phong, Phó Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tối cao. Đoàn đã kiểm tra, giám sát tại các cơ quan tư pháp tỉnh Phú Thọ và Trại giam Tân Lập - Bộ Công an. Qua công tác trực tiếp kiểm tra, giám sát thấy rằng:
Trong thời gian qua, dưới sự lãnh đạo của Tỉnh ủy tỉnh Phú Thọ, Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Phú Thọ đã phối hợp thực hiện tốt Quy chế phối hợp giữa hai bên, nhất là phối hợp kiểm tra, giám sát công tác chấp hành pháp luật trong công tác tạm giữ, tạm giam và thi hành án hình sự.
Việc chấp hành pháp luật về tạm giữ, tạm giam trên địa bàn tỉnh về cơ bản đạt kết quả tốt, thể hiện nhiều nỗ lực trong phối hợp công tác của các cấp, các ngành ở địa phương. Viện Kiểm sát nhân dân và Ban Thường trực Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tỉnh thường xuyên phối hợp giám sát, kiểm tra, đề xuất, kiến nghị nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người bị tạm giữ, tạm giam và phạm nhân.
Trại giam Tân Lập, Tổng cục VIII, Bộ Công an là trại giam loại I, quản lý giam giữ, cải tạo các phạm nhân có mức án cao, phạm tội nghiêm trọng và đặc biệt nghiêm trọng với số lượng lớn. Mặc dù còn gặp nhiều khó khăn, lực lượng cán bộ, chiến sỹ còn thiếu nhưng đã có nhiều cố gắng trong công tác quản lý giam giữ, bảo đảm an toàn trại giam.
Tuy nhiên, Công tác quản lý người bị tạm giữ, tạm giam và phạm nhân trong nhà tạm giữ, trại tạm giam có lúc, có nơi còn có sơ hở, thiếu chặt chẽ, còn để xảy ra một số vụ việc vi phạm Nội quy nhà tạm giữ, trại tạm giam, trại giam; cơ sở vật chất trại giam, trại tạm giam, nhà tạm giữ chật chội, xuống cấp; điều kiện giam giữ, cải tạo còn nhiều khó khăn.
Việc phạm nhân vi phạm pháp luật, nhất là vi phạm Nội quy, Quy chế tại trại giam Tân Lập thời gian qua như đánh nhau, gây mất trật tự buồng giam, sử dụng điện thoại di động, tàng trữ, sử dụng ma túy… gây ra những băn khoăn, lo ngại trong dư luận và nhân dân.
Một số ý kiến của Đoàn công tác
- Đề nghị Ban Thường vụ Tỉnh ủy và cấp ủy các địa phương trong tỉnh Phú Thọ tăng cường hơn nữa việc chỉ đạo các cơ quan chức năng công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm nói chung; phòng, chống vi phạm pháp luật trong công tác giam, giữ, cải tạo nói riêng; chú trọng phát huy vai trò của chính quyền, Mặt trận và các đoàn thể ở cơ sở trong việc vận động sự tham gia của nhân dân địa phương, nhất là những hộ dân sinh sống quanh khu vực trại giam, tại tạm giam tham gia đấu tranh phòng, chống tội phạm, không tiếp tay cho các hành vi vi phạm pháp luật, góp phần giảm tải có hiệu quả các vi phạm pháp luật về giam giữ, cải tạo.
- Trại giam Tân Lập, Tổng cục VIII, Bộ Công an đang quản lý tới 70% phạm nhân liên quan đến án ma túy, có tới 51% phạm nhân đã từng sử dụng và từng nghiện ma túy trong khi các trang thiết bị kiểm soát ma túy cần thiết bị thiếu, và bị hỏng nặng không thể sửa chữa, cán bộ quản giáo chủ yếu kiểm soát bằng phương pháp thủ công, do đó để kiểm soát được vấn đề sử dụng ma túy trong trại là hết sức khó khăn. Vì vậy, đề nghị Ban Giám thị trại giam Tân Lập, Tổng cục VIII sớm có văn bản đề nghị Bộ Công an quan tâm đầu tư, trang bị máy kiểm soát ma túy cho trại giam, nhất là biện pháp kiểm soát bằng “chó nghiệp vụ” và lắp đặt hệ thống camera để quan sát, theo dõi hoạt động của các phạm nhân trong các buồng giam. Bên cạnh đó, Tổng cục VIII, Bộ Công an nên sớm làm việc với Bộ Y tế để nghiên cứu và thống nhất đề xuất các biện pháp thích hợp áp dụng nhằm kiểm soát phạm nhân nghiện ma túy trong các trại giam của Bộ, theo đó có thể thí điểm sử dụng chất matadol.
- Đề nghị Tổng cục VIII trang bị cho trại giam Tân Lập 01 cổng kiểm soát di động và 05 máy dò kim loại cầm tay cho 05 phân trại, đảm bảo việc kiểm soát phạm nhân sử dụng điện thoại di động trong trại giam cần được thực hiện nghiêm.
- Tình trạng ô nhiễm nguồn nước tại một số xã của hai huyện Tân Lập và Hạ Hòa, tỉnh Phú Thọ nói chung, khu vực Trại giam Tân Lập nói riêng do việc khai thác, chế biến khoảng sản ở Ngòi Lao (thuộc địa bàn huyện Văn Chấn, tỉnh Yên Bái) gây ra đang rất trầm trọng, ảnh hưởng lớn đến đời sống và sản xuất của người dân cũng như đời sống, sinh hoạt của cán bộ, chiến sĩ, phạm nhân Trại giam Tân Lập. Cơ quan chức năng và chính quyền hai tỉnh Phú Thọ và Yên Bái cũng đã phối hợp bàn cách khắc phục nhưng đến nay chưa có kết quả. Đề nghị chính quyền hai tỉnh Phú Thọ, Yên Bái và Bộ Tài nguyên và Môi trường sớm phối hợp xử lý dứt điểm tình trạng này.
- Đề nghị Tổng cục VIII, Bộ Công an nghiên cứu các kiến nghị của địa phương và Trại giam Tân Lập về các vấn đề như cải tạo, nâng cấp các cơ sở giam giữ bị xuống cấp; xây dựng trại giam riêng cho các bị án tử hình; trang bị phương tiện để kiểm soát phạm nhân… để đề xuất với Bộ Công an và Chính phủ sớm xem xét giải quyết.
T.T