Ngà y 7-9, tiếp tục Phiên há»p toà n thá» lần thứ 7, Ủy ban TÆ° pháp cho ý kiến và o Báo cáo của Chánh án Tòa án nhân dân tá»i cao vá» công tác của các tòa án tại Kỳ há»p thứ 4, Quá»c há»i khóa XIV. Äá»ng chà Lê Thá» Nga, Ủy viên Trung Æ°Æ¡ng Äảng, Chủ nhiá»m Ủy ban TÆ° pháp của Quá»c há»i chủ trì Phiên há»p...
Ủy ban Tư pháp cho ý kiến và o Báo cáo vỠcông tác của các tòa án
Ngà y 7-9, tiếp tục Phiên há»p toà n thá» lần thứ 7, Ủy ban TÆ° pháp cho ý kiến và o Báo cáo của Chánh án Tòa án nhân dân tá»i cao vá» công tác của các tòa án tại Kỳ há»p thứ 4, Quá»c há»i khóa XIV. Äá»ng chà Lê Thá» Nga, Ủy viên Trung Æ°Æ¡ng Äảng, Chủ nhiá»m Ủy ban TÆ° pháp của Quá»c há»i chủ trì Phiên há»p.
Theo Báo cáo vá» công tác của các tòa án nÄm 2017, công tác giải quyết, xét xá» các loại vụ án tiếp tục có nhiá»u chuyá»n biến, tiến bá» nhÆ°: Viá»c giải quyết, xét xá» các vụ án hình sá»± vá» cÆ¡ bản Äảm bảo Äúng ngÆ°á»i, Äúng tá»i, Äúng pháp luáºt. Các Tòa án Äã hạn chế Äến mức thấp nhất viá»c Äá» các vụ viá»c quá thá»i hạn giải quyết theo quy Äá»nh pháp luáºt. Nhiá»u vụ án lá»n, Äặc biá»t nghiêm trá»ng hoặc các vụ án Äược dÆ° luáºn xã há»i quan tâm, các vụ án vá» kinh tế, tham nhÅ©ng Äã Äược các Tòa án khẩn trÆ°Æ¡ng nghiên cứu há» sÆ¡ Äá» ÄÆ°a ra xét xá» ká»p thá»i, nghiêm minh. Viá»c xá» phạt tù nhÆ°ng cho bá» cáo hÆ°á»ng án treo, nhất là các bá» cáo phạm tá»i vá» tham nhÅ©ng Äược giám sát chặt chẽ. Viá»c tranh tụng tại phiên tòa Äược các Tòa án tiếp tục triá»n khai sâu rá»ng theo hÆ°á»ng nâng cao chất lượng và thá»±c chất. Chất lượng xét xá» tiếp tục Äược bảo Äảm và có tiến bá»; tá»· lá» các bản án quyết Äá»nh bá» hủy, sá»a do lá»i chủ quan của Thẩm phán giảm hÆ¡n cùng kỳ nÄm trÆ°á»c 0,03%, thấp hÆ¡n 0,21% so vá»i chá» tiêu mà Nghá» quyết sá» 111/2015/QH13 của Quá»c há»i Äá» ra; tá»· lá» trả há» sÆ¡ cho Viá»n kiá»m sát yêu cầu Äiá»u tra bá» sung Äược chấp nháºn cao (93%). Mặc dù sá» lượng án tÄng 28.993 vụ so vá»i cùng kỳ nÄm trÆ°á»c nhÆ°ng hầu hết các vụ án Äá»u Äược giải quyết trong thá»i hạn quy Äá»nh của pháp luáºt. Tá»· lá» hòa giải thà nh tÄng 1% so vá»i cùng kỳ nÄm trÆ°á»c (54%). Viá»c khắc phục tình trạng án tuyên không rõ rà ng, gây khó khÄn cho công tác thi hà nh án dân sá»± tiếp tục Äược thá»±c hiá»n có hiá»u quả... Vá» cÆ¡ bản, các Tòa án Äã thá»±c hiá»n tá»t công tác tá» chức - cán bá», công tác thanh tra, kiá»m tra viá»c thá»±c thi công vụ và xá» lý cán bá» công chức có hà nh vi vi phạm Äược thá»±c hiá»n ká»p thá»i và nghiêm khắc. Công tác xây dá»±ng pháp luáºt Äảm bảo Äúng tiến Äá», yêu cầu; viá»c hÆ°á»ng dẫn Äảm bảo áp dụng thá»ng nhất pháp luáºt có sá»± chuyá»n biến rõ nét; công tác Äà o tạo, táºp huấn, bá»i dưỡng nghiá»p vụ tiếp tục Äược Äá»i má»i và táºp trung triá»n khai thi hà nh các vÄn bản pháp luáºt má»i, các chuyên Äá» và các vÆ°á»ng mắc trong thá»±c tiá»
n xét xá».
Quang cảnh phiên há»p
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả Äạt Äược, hoạt Äá»ng của các Tòa án cÅ©ng còn má»t sá» hạn chế, thiếu sót, cụ thá» là : Tá»· lá» giải quyết các vụ án hà nh chÃnh và tá»· lá» giải quyết ÄÆ¡n Äá» nghá» giám Äá»c thẩm, tái thẩm chÆ°a cao; vẫn còn các vụ án Äá» quá thá»i hạn giải quyết theo quy Äá»nh của pháp luáºt do lá»i chủ quan của Tòa án; chÆ°a khắc phục triá»t Äá» viá»c tuyên án không rõ rà ng gây khó khÄn cho công tác thi hà nh án. Công tác hoà n thiá»n thá» chế, tá»ng kết kinh nghiá»m xét xá» và Äảm bảo áp dụng thá»ng nhất pháp luáºt á» má»t sá» lÄ©nh vá»±c cụ thá» còn cháºm so vá»i yêu cầu thá»±c tiá»
n Äá» ra. Công tác quy hoạch, luân chuyá»n cán bá» á» má»t sá» Tòa án còn chÆ°a Äược quan tâm Äúng mức. Vẫn còn xảy ra má»t sá» trÆ°á»ng hợp cán bá», công chức Tòa án có hà nh vi vi phạm bá» xá» lý ká»· luáºt... Các hạn chế, thiếu sót nêu trên ngoà i các nguyên nhân khách quan còn do má»t sá» nguyên nhân chủ quan nhÆ°: Lãnh Äạo má»t sá» Tòa án chÆ°a phát huy tinh thần trách nhiá»m, tÃnh chủ Äá»ng trong triá»n khai các nhiá»m vụ; nÄng lá»±c quản lý và Äiá»u hà nh còn hạn chế; vẫn còn má»t sá» Thẩm phán, công chức Tòa án hạn chế vá» nÄng lá»±c, trình Äá»; ý thức chấp hà nh ká»· luáºt, ká»· cÆ°Æ¡ng công vụ chÆ°a nghiêm, thiếu tinh thần trách nhiá»m...
Tại Phiên há»p, nhiá»u ý kiến tán thà nh vá»i Báo cáo của Chánh án Tòa án nhân dân tá»i cao vá» công tác của ngà nh tòa án trong nÄm qua. Nhìn chung, các sá» liá»u, Äánh giá trong Báo cáo Äược nêu khá cụ thá», phản ánh những kết quả Äạt Äược, những khó khÄn, vÆ°á»ng mắc và những mặt còn hạn chế. So vá»i nÄm 2016, nÄm nay, Tòa án nhân dân tá»i cao Äã táºp trung là m tá»t công tác bảo Äảm áp dụng thá»ng nhất pháp luáºt; thiết láºp há»p thÆ° Äiá»n tá» Äá» tiếp nháºn thông tin vÆ°á»ng mắc vá» chuyên môn, nghiá»p vụ, phát triá»n án lá»; xây dá»±ng trang tin trên Internet; Äá»i má»i công tác Äà o tạo, hÆ°á»ng dẫn chuyên môn, nghiá»p vụ; hÆ°á»ng dẫn các Tòa án tá» chức nhiá»u "phiên tòa rút kinh nghiá»m" nhằm nâng cao chất lượng tranh tụng tại phiên tòa; thá»±c hiá»n chủ trÆ°Æ¡ng công khai bản án, quyết Äá»nh của Tòa án trên Cá»ng thông tin Äiá»n tá» của Tòa án nhân dân...
Góp ý và o Báo cáo, các ý kiến táºp trung và o má»t sá» ná»i dung cÆ¡ bản sau:
Má»t là , Äá» nghá» Tòa án nhân dân tá»i cao báo cáo rõ hÆ¡n trong sá» 521 trÆ°á»ng hợp cho hÆ°á»ng án treo không Äúng quy Äá»nh có bao nhiêu trÆ°á»ng hợp thuá»c các vụ án tham nhÅ©ng. Là m rõ lý do và giải pháp khắc phục hạn chế tá»n tại từ nhiá»u nÄm nhÆ°ng vẫn chÆ°a Äược khắc phục triá»t Äá», nhÆ°: Tòa án không áp dụng hoặc áp dụng không Äúng tình tiết tÄng nặng, giảm nhẹ trách nhiá»m hình sá»±; vi phạm thá»i hạn gá»i bản án, quyết Äá»nh của Tòa án; thà nh phần Há»i Äá»ng xét xá» phiên tòa khác vá»i thà nh phần trong quyết Äá»nh ÄÆ°a vụ án ra xét xá»; vi phạm trong viá»c hoãn phiên tòa...
Hai là , trong công tác giải quyết các vụ viá»c dân sá»±, vẫn còn 4,8% (12.196 vụ) án sÆ¡ thẩm có kháng cáo, kháng nghá». Sá» lượng vụ viá»c dân sá»± Äá» quá hạn luáºt Äá»nh do lá»i chủ quan của Tòa án tÄng 109 vụ, chÆ°a Äạt yêu cầu theo Nghá» quyết sá» 37 của Quá»c há»i là "khắc phục triá»t Äá» tình trạng án quá hạn luáºt Äá»nh". Sá» lượng các bản án tuyên không rõ, khó thi hà nh tuy giảm nhÆ°ng vẫn còn 311 trÆ°á»ng hợp.
Ba là , mặc dù sá» lượng các vụ án hà nh chÃnh phải giải quyết không nhiá»u so vá»i các loại án khác (bằng 1,59% tá»ng sá» các loại án) nhÆ°ng tá»· lá» xét xá» còn thấp. Có nÆ¡i tá»· lỠán bá» hủy, sá»a do lá»i chủ quan của thẩm phán rất cao do chÆ°a xem xét Äầy Äủ toà n bá» ná»i dung yêu cầu khá»i kiá»n, chÆ°a xem xét tÃnh hợp pháp của quyết Äá»nh hà nh chÃnh ban Äầu hoặc xem xét, Äánh giá chứng cứ không toà n diá»n.
Bá»n là , công tác giám Äá»c thẩm, tái thẩm của Tòa án nhân dân vẫn còn những hạn chế nhÆ°: Mặc dù tá»· lá», sá» lượng ÄÆ¡n Äã giải quyết Äược nâng lên nhÆ°ng chÆ°a cao, nÄm 2017 sá» ÄÆ¡n tá»n còn rất lá»n, táºp trung chủ yếu á» các Tòa án nhân dân cấp cao; má»t sá» cán bá» thiếu trách nhiá»m, tắc trách trong viá»c giải quyết ÄÆ¡n giám Äá»c thẩm, tái thẩm. Do váºy, Äá» nghá» Tòa án nhân dân tá»i cao chá» Äạo quyết liá»t Äá» giải quyết tình trạng trên.
NÄm là , Äá» nghá» Tòa án nhân dân sá»m hoà n thiá»n ÄỠán vá» trà viá»c là m trình cÆ¡ quan có thẩm quyá»n phê duyá»t và sá»m triá»n khai thá»±c hiá»n, cÆ¡ cấu lại Äá»i ngÅ© cán bá», công chức. Thá»±c hiá»n tá»t hÆ¡n công tác Äiá»u Äá»ng, luân chuyá»n, biá»t phái công chức trong tá»ng sá» biên chế hiá»n nay; Äặc biá»t quan tâm Äến công tác Äà o tạo, bá»i dưỡng nghiá»p vụ cho Thẩm phán, Há»i thẩm, cán bá» Tòa án nhằm Äáp ứng tá»t hÆ¡n yêu cầu, nhiá»m vụ cải cách tÆ° pháp.
Phương Thảo