Viện trưởng VKSND tối cao ban hành Chỉ thị về tăng cường công tác kiến nghị trong ngành Kiểm sát nhân dân

Kiến nghị yêu cầu khắc phục, xử lý, áp dụng biện pháp phòng ngừa vi phạm pháp luật, tội phạm là quyền năng pháp lý cơ bản của VKSND. Thời gian qua, Viện kiểm sát các cấp đã tích cực phát hiện vi phạm, sơ hở, thiếu sót và kịp thời ban hành kiến nghị yêu cầu các cơ quan, tổ chức, cá nhân khắc phục, xử lý và áp dụng biện pháp phòng ngừa vi phạm pháp luật, tội phạm bảo đảm pháp luật được chấp hành nghiêm chỉnh và thống nhất, góp phần bảo vệ lợi ích của Nhà nước, quyền và lợi ích hợp pháp của cơ quan, tổ chức, cá nhân. Bên cạnh kết quả đạt được, vẫn còn một số kiến nghị chưa được tiếp thu, công tác quản lý, theo dõi thực hiện kiến nghị có lúc chưa thường xuyên, chặt chẽ dẫn đến hiệu quả kiến nghị còn hạn chế. Nguyên nhân chủ yếu do chưa thực sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo công tác kiến nghị, một số kiến nghị chưa có căn cứ, khả thi, việc theo dõi, đôn đốc thực hiện kiến nghị chưa triệt để.

Để nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác kiến nghị, Viện trưởng VKSND tối cao yêu cầu toàn ngành Kiểm sát nhân dân tập trung thực hiện các biện pháp trọng tâm sau:

1. Thủ trưởng đơn vị thuộc VKSND tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát các cấp phải nhận thức thống nhất và đúng đắn về tầm quan trọng của công tác kiến nghị, coi đây là nhiệm vụ trọng tâm của VKSND nhằm chấn chỉnh, phòng ngừa vi phạm, tội phạm; tăng cường chỉ đạo, quản lý chặt chẽ công tác kiến nghị, chú trọng phát hiện nguyên nhân, điều kiện phát sinh vi phạm, tội phạm để kịp thời kiến nghị hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm phòng ngừa vi phạm, tội phạm từ sớm, từ xa; thường xuyên quán triệt, triển khai nghiêm túc, thực hiện đầy đủ quy định của pháp luật, quy chế và hướng dẫn của VKSND tối cao về thực hiện quyền kiến nghị trong các lĩnh vực; đặc biệt trong thực hiện Nghị quyết số 205/2025/QH15 ngày 24/06/2025 của Quốc hội khóa XV về thí điểm VKSND khởi kiện vụ án dân sự để bảo vệ quyền dân sự của các chủ thể là nhóm dễ bị tổn thương hoặc bảo vệ lợi ích công.

2. Thủ trưởng đơn vị thuộc VKSND tối cao, Viện trưởng Viện kiểm sát thực hiện các biện pháp nâng cao việc phát hiện, tích lũy, tổng hợp vi phạm, kịp thời thực hiện quyền kiến nghị theo phương châm: Phát hiện sớm, kiến nghị nhanh, bảo đảm kiến nghị thuyết phục, thiết thực, chú trọng số lượng, chất lượng kiến nghị, bảo đảm xác định rõ vi phạm, phân tích chính xác, đầy đủ nguyên nhân, điều kiện, sơ hở, thiếu sót dẫn đến vi phạm pháp luật, tội phạm; kiến nghị các biện pháp khắc phục, xử lý, phòng ngừa phù hợp; không kiến nghị hình thức hoặc kiến nghị cho đủ số lượng.

Quan tâm kiến nghị theo vụ việc để kịp thời chấn chỉnh, khắc phục vi phạm; đồng thời, chủ động tổng hợp vi phạm để ban hành kiến nghị chung theo lĩnh vực nhằm xác định trách nhiệm, khắc phục triệt để nguyên nhân, điều kiện dẫn tới vi phạm, tội phạm. Trường hợp phát hiện những vấn đề kiến nghị thuộc thẩm quyền của Viện kiểm sát cấp trên thì báo cáo để Viện kiểm sát cấp trên kiến nghị theo thẩm quyền.

Tập trung làm tốt việc theo dõi, đôn đốc việc tiếp thu, thực hiện kiến nghị; đồng thời, tranh thủ chỉ đạo của Viện kiểm sát cấp trên, sự ủng hộ của cấp ủy, chính quyền địa phương để kiến nghị được thực hiện nghiêm túc, bảo đảm kiến nghị có hiệu lực, hiệu quả.

3. Viện kiểm sát cấp trên tăng cường kiểm tra, kịp thời hướng dẫn về công tác kiến nghị; đồng thời, chỉ rõ hạn chế, thiếu sót trong công tác này; làm rõ nguyên nhân, trách nhiệm đối với các trường hợp kiến nghị không có căn cứ hoặc không tiếp thu, thực hiện kiến nghị. Định kỳ sơ kết, tổng kết, rút kinh nghiệm về công tác kiến nghị.

4. Trách nhiệm tổ chức thực hiện

4.1. Vụ Công tố và Kiểm sát điều tra án tư pháp VKSND tối cao (Vụ 6) chịu trách nhiệm chủ trì phối hợp hướng dẫn, sơ kết, tổng kết rút kinh nghiệm trong toàn Ngành về công tác kiến nghị của ngành Kiểm sát nhân dân.

4.2. Vụ Kiểm sát án dân sự VKSND tối cao (Vụ 9) chủ trì, phối hợp thực hiện công tác kiến nghị về tố tụng dân sự công ích và kiến nghị phòng ngừa vi phạm trong công tác kiểm sát giải quyết các vụ án, vụ việc dân sự.

4.3. Vụ Pháp chế VKSND tối cao (Vụ 14) chủ trì, phối hợp tham mưu lãnh đạo VKSND tối cao hoàn thiện quy định pháp luật về quyền kiến nghị của Viện kiểm sát và việc tiếp thu thực hiện kiến nghị của VKSND.

4.4. Vụ Tổ chức cán bộ VKSND tối cao và Trường Đại học Kiểm sát chủ trì, phối hợp với các đơn vị thuộc VKSND tối cao nghiên cứu xây dựng tài liệu, mở các lớp bồi dưỡng kỹ năng phát hiện, tích lũy, tổng hợp vi phạm, xây dựng kiến nghị và đôn đốc thực hiện kiến nghị cho đội ngũ công chức, Kiểm sát viên trong toàn Ngành.

4.5. Báo Bảo vệ pháp luật, Viện Khoa học Kiểm sát (Tạp chí Kiểm sát), Văn phòng VKSND tối cao và trang tin điện tử của các đơn vị trong toàn Ngành tiếp tục đẩy mạnh công tác tuyên truyền về kết quả thực hiện công tác kiến nghị; nêu gương những tập thể, cá nhân điển hình tiêu biểu có nhiều thành tích trong công tác này nhằm lan tỏa, nâng cao vị thế, vai trò của ngành Kiểm sát nhân dân.

4.6. Cục Thống kê tội phạm và chuyển đổi số chủ trì, phối hợp với Cục Tài chính, Văn phòng VKSND tối cao tiếp tục đầu tư phương tiện, trang thiết bị làm việc; tăng cường ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số trong đó tập trung xây dựng hệ thống trợ lý ảo, phần mềm quản lý và cơ sở dữ liệu kiến nghị cập nhật quá trình ban hành, theo dõi, đôn đốc, thực hiện kiến nghị.

4.7. Trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ được giao, Thủ trưởng đơn vị thuộc VKSND tối cao, Viện trưởng VKSND và Viện trưởng Viện kiểm sát Quân sự các cấp tổ chức quán triệt, triển khai thực hiện nghiêm túc Chỉ thị. Giao Văn phòng VKSND tối cao quản lý, đôn đốc, kiểm tra và tham mưu đề xuất khen thưởng trong công tác này.